خانه
دانشنامه
بادام

بانک اطلاعاتی بادام

معرفی

درخت بادام به بلندی 8 متر می رسد . درختی است زیبا که از زمانهای قدیم درنواحی مرکزی و غربی آسیا ، مخصوصا افغانستان ، ایران ، سوریه وفلسطین پرورش یافته است .

ریشه درخت بادام بسیار قوی است . وحتی با رطوبت کم نیز رشد می کند . برگهای سبز رنگ وبیضی وباریک و نوک تیز است . وگلهای زیبا آن به رنگ صورتی است . ودر اوایل بهار شکوفه های بادام ظاهر میشود .

میوه درخت بادام به صورت سخت می باشد ،که قشر خارجی آن سبز رنگ گوشت دار و پوشیده از کرک است . بادام را قبل از رشد کامل را چغاله بادام می نامند وپس از رسیدن بادام ، به تدریج پوشش خارجی سبز رنگ خشک وپوست سفت وسخت و مغز بادام آن رسیده وقابل استفاده میشود .

مغز بادام بیضی شکل ومسطح ویک طرف آن نوک تیز است و پوسته نازک قهوه ای رنگ آن را پوشش داده است . با جداکردن این پوسته مغز بادام سفید رنگ است .

از کلیه بخشهای درخت بادام شیرین ، مانند شکوفه ، برگ ومیوه استفاده طبی می شود .

ویژگی ها و خواص

در 100 گرم مغز بادام شیرین خشک شده مواد آلی ومعدنی ذیل یافت می شود :

آب          4.7 گرم    /   انرژی         598 کالری  /   پروتئین        18.6  گرم / روغن اشباع نشده    54.2 گرم /  نشاسته        19.5 گرم / کلسیم       320 میلی گرم  / فسفر         500 میلی گرم /  آهن          4.7 میلی گرم / پتاسیم       770 میلی گرم /

ویتامین ب 1      0.25 میلی گرم / ویتامین ب 2     0.9 میلی گرم / ویتامین ب 3     3.5  میلی گرم

 

بادام شیرین از نظر طب قدیم ایران کمی گرم و تر است .

بادام ملین و ضد یبوست است .

بادام سینه را نرم می کند .

بادام برای رفع سرفه ، ناراحتی حنجره وتنگی نفس مفید و خلط آور است .

بادام برای درمان زخم روده ها ومثانه و همچنین اسهال مفید است .

بادام تقویت کننده نیروی جنسی و موجب افزایش تولید اسپرم می شود .

 

بادام تلخ :

مغز بادام تلخ از نظر طب قدیم ایران ، خیلی گرم وخشک است .

بادام تلخ دارای اسید سیانیدریک است ودرمصرف آن باید نهایت دقت را به عمل آورد .

خوردن بادام تلخ برای تنگی نفس ، سرفه وورم ریه مفید است .

 

مضرات :

در خوردن بادام نباید زیاده روی نمود ،  چون سنگین و ثقیل الهضم است ومقدار آن نباید درروز بیش از 10 دانه خورد . وبرای معده های ضعیف و سرد خوب نیست . افرادی که معده ضعیف دارند بهتراست با شکر بخورند .

اسانس بادام تلخ که مایعی زلال و بی رنگ است ، در اثر کهنه شدن به زرد کمرنگ در می آید . بوی آن قوی و طعمش سوزاننده و تلخ است و بسیار سمی است .

بادام تلخ به سهولت با اکسیژن هواترکیب واکسید می شود ، بنابراین باید شیشه محتوی آن کاملا پر ودر بسته باشد ودر جای تاریک وسرد نگهداری شود .    

انواع

بادام از چند جهت قابل تقسیم بندی و طبقه بندی و تفکیک است :

1-بادام شیرین و بادام تلخ

معمولا بادام های شیرین برای مصرف خوراکی وبادام تلخ جهت دارویی وصنعتی مصرف میشود .

معمولا در بادامهای ایرانی درصدی را بادام تلخ تشکیل میدهند ، چراکه از مبدا تفکیک نمی شوند هرچند که درختهای آنها متفاوت است .    

 

2- الف )  بادام سنگ (بادام با پوست ) : سنگ – دوپوست شده – منقا ( پوست نازک شکسته )    

  ب ) مغز بادام : ایرانی – خارجی

ج) خلال بادام : شیرین -  شیرین شده 

 

بادام قبل از شکسته شدن ( بعد از جدا شدن پوشش سبز روی بادام ) با پوست مقاوم وسختی است که به بادام سنگ معرف است .

معمولا بعد از مغز شدن حدود 30% مغز وباقیمانده پوست است .

بادامهایی که درصد مغز پایینی دارد با پوست عرضه میشود ، هرچند برای نگهداری بهتر وبیشتر در پوست مانده وبه تدریج مغز میشود .ومغز داخل پوست سالم تر بارنگ بهتر حفظ میشود . در این تقسیم بندی تفاوتی بین بادام شیرین وتلخ نیست . وهردو به این صورت وجودداشته وظاهری مشابه دارند .

برای مصرف راحت تر وامکان شکسته شدن با دست لایه ای ازپوست جدا شده ودوپوست میشوند . والبته برخی از انواع بادام که سایز کوچک تری دارند از ابتدا پوست نازک تری دارند .

بعد از دوپوست کردن برخی شکسته نیز می شوند ومانند پسته براحتی مغز می گردد .که به این نوع بادام ، منقا گفته میشود .

اکثر بادام منقاها  خارجی است و معمولا آمریکایی است . بادام منقا را به همین صورت تفت داده ونمک پاش می نمایند . بادام منقا شورمی شوند و طعم لذیذ و تردی دارد .

 

بادامها اکثرا مغز شده وبه صورت مغز بادام عرضه میشود .

مغز بادام ایرانی و خارجی همزمان عرضه می شود .

مغز بادام ایرانی خوش طعم و ترد است ومعمولا درصدی از آن را مغز تلخ تشکیل میدهد. البته به شهر تولید شده این میزان متفاوت است . مغز بادام یزد و کاشان درصد تلخ کم و مغز بادام سبزوار بادام تلخ بالا تری دارد . و مغز بادام آذرباییجان این میزان متوسط است .

از نظر سایز نیز انواع ایرانی سرت شده و یکسان نیست و البته موارد درشت تر و زرین وروشن تر مرغوب ترند .

مغز بادام خارجی که به امریکایی معروف است . تلخ نداشته و تقریبا یکسان و سایز بندی شده است . و انواع ریز آن 30-32 و درشت آن 18-20 است ودراین فاصله انواع دیگری چون 27-30 ، 22-24 ، و 20-22 وجوددارد .

علاوه بر سایز ، کیفیت رنگ روشن بودن یا زرین بودن و تیره یا کارامل بودن اهمیت دارد. البته گذشت زمان نیز در تغییر رنگ ( تیره شدن ) مغز بادام موثر است .   

 

برخی بادامها که عمدتا ریز تر و تیره هستند برای خلال بادام پوست گیری و برش خورده می شوند . انواع مرغوب آن درشت ورنگ کرم یا استخوانی دارند .

که خلال بادام شیرین نام دارد .

 

اگر بادام تلخ را خیس کرده و شسته شود درصد تلخی آن کم شده ورنگ سفید پیدا می کنند و این نوع بادام نیز خلال شده وبه خلال بادام شیرین شده معروف است وکاملا سفید بوده و بوو طعمی متفاوت دارند .

بادام زمینی را نیز خلال می نمایند که البته طعم واندازه متفاوت داشته وخیلی ارزان تراست . ومتاسفانه گاهی جایگزین خلال بادام میشود.

پرسش و پاسخ

نحوه تهیه شیر بادام :

مغز بادام خام را در آب جوش ریخته و پوست گیری می نمایند و سپس خشک می کنند . اگر 50 گرم آن را آسیاب کرده وپودر حاصله را با 50 گرم شکر یا قند ترکیب وبا یک لیتر آب مخلوط نمایند . مایعی شیر مانند تهیه شده که به شیر بادام معروف است وخواص فراوانی دارد .

شیربادام برای کودکان شیرخوار واطفال بسیار مفید بوده وغذای مکمل ویژه ای است .

خواص روغن بادام :

خواب آور است وبی خوابی را ازبین میبرد .

برای درمان نقرس ورفع خمیدگی پیران ، مهره های پشت را با روغن بادام ماساژدهید.

مالیدن روغن بادام روی پوست ، التهاب را رفع وسوختگی را درمان می کند .وبرای کودکانی که دچار سرخک ومخملک میشوند . این روغن خارش را تسکین می دهد